Sprzęgła hydrauliczne

Sprzęgło hydrauliczne – co to jest i jak działa?

Sprzęgło hydrauliczne (często nazywane zwrotnicą hydrauliczną) to w uproszczeniu zbiornik o dużej średnicy wewnętrznej, wyposażony w cztery króćce przyłączeniowe. Jego zadaniem jest stworzenie strefy zerowej różnicy ciśnień. Dzięki temu obieg pierwotny (źródło ciepła) i obieg wtórny (instalacja w domu) stają się od siebie hydraulicznie niezależne. Oznacza to, że pompa w kotle "nie widzi" i nie musi walczyć z pompami obsługującymi grzejniki czy podłogówkę.

Jest to kluczowy element w kategorii sprzęgła hydrauliczne i rozdzielacze, ponieważ bez niego, w rozbudowanych systemach, dochodzi do zakłóceń przepływu. Objawia się to niedogrzaniem niektórych pętli, hałasem w zaworach termostatycznych oraz przyspieszonym zużyciem wirników w pompach obiegowych.

Kiedy montaż sprzęgła jest konieczny?

Zastosowanie sprzęgła hydraulicznego nie jest wymysłem marketingowym, lecz twardą koniecznością wynikającą z praw fizyki w dwóch głównych przypadkach:

1. Wielość pomp w instalacji

Jeżeli Twoja instalacja posiada więcej niż jedną pompę (np. osobna na parter, osobna na piętro, osobna na ładowanie bojlera), suma ich przepływów zazwyczaj przekracza wydajność małej pompy wbudowanej w kocioł gazowy. Bez sprzęgła, silniejsze pompy instalacyjne "wysysałyby" wodę z kotła szybciej, niż on jest w stanie ją podgrzać, lub dławiłyby się nawzajem. Sprzęgło pozwala zrównoważyć te przepływy, zapewniając komfort cieplny.

2. Ochrona kotła i stabilizacja temperatury

Dla tradycyjnych kotłów i pieców (zwłaszcza żeliwnych i stalowych na paliwo stałe), sprzęgło pełni funkcję ochronną. Podnosi temperaturę wody powracającej do kotła, co zapobiega tzw. korozji niskotemperaturowej (roszeniu wymiennika). W przypadku nowoczesnych systemów, sprzęgło umożliwia płynną regulację, współpracując z zaawansowaną automatyką pogodową.

Sprzęgło a Pompa Ciepła i Bufor

W instalacjach zasilanych przez pompy ciepła, rolę sprzęgła hydraulicznego najczęściej przejmują bufory ciepła podłączone w układzie równoległym (4-rurowym). Bufor działa jak bardzo duże sprzęgło – separuje hydraulikę, ale dodatkowo magazynuje energię niezbędną do procesu odszraniania (defrostu). Jednak w mniejszych układach lub przy zastosowaniu bufora szeregowego, klasyczne sprzęgło hydrauliczne nadal może być potrzebne do rozdzielenia stref grzewczych.

Budowa i wyposażenie – na co zwrócić uwagę?

Wybierając sprzęgło, należy zwrócić uwagę nie tylko na jego moc (kW), ale przede wszystkim na przepływ (kvs lub m³/h).

• Odpowietrznik i odmulnik: Dobrej klasy sprzęgła działają jak separatory powietrza (dzięki zwolnieniu przepływu bąbelki uciekają do góry) oraz osadniki zanieczyszczeń (szlam opada na dno). Dlatego powinny być wyposażone w automatyczny odpowietrznik na szczycie i zawór spustowy na dole.
• Izolacja EPP: Profesjonalne produkty są szczelnie otulone twardą pianką EPP. Zapobiega to stratom ciepła w kotłowni.
• Montaż: Sprzęgło montuje się zazwyczaj między kotłem a kolektorem rozdzielczym. Aby instalacja była kompletna, za sprzęgłem montuje się rozdzielacze z grupami pompowymi, które kierują czynnik na poszczególne piętra. Do stabilnego montażu na ścianie niezbędne są dedykowane akcesoria do rozdzielaczy i uchwyty.

Sprzęgła pionowe vs poziome

Większość sprzęgieł na rynku to konstrukcje pionowe – są one najskuteczniejsze w odpowietrzaniu i odmulaniu instalacji (wykorzystują grawitację). Istnieją jednak wersje poziome lub o zmiennej geometrii, przeznaczone do kotłowni o bardzo niskim stropie lub specyficznej zabudowie. Ważne, aby dobrać model pasujący do rozstawu rur w Twojej maszynowni.