Filtry magnetyczne

Filtry magnetyczne – polisa ubezpieczeniowa dla Twojego kotła

W dziedzinie techniki grzewczej nastąpiła rewolucja technologiczna. Stare, odporne "na wszystko" kotły żeliwne odeszły do lamusa, ustępując miejsca wysokosprawnym urządzeniom kondensacyjnym i pompom ciepła. Zmiana ta wymusiła stosowanie nowych standardów ochrony. Tradycyjne siatkowe filtry mechaniczne stały się niewystarczające. Nie są one w stanie zatrzymać mikroskopijnych cząstek korozji, zwanych magnetytem ($Fe_3O_4$), który tworzy w instalacji czarną, oleistą maź.
Filtry magnetyczne (separatory) to urządzenia dwufunkcyjne. Łączą w sobie filtrację mechaniczną (siatka lub efekt cyklonowy usuwający piasek/pakuły) z filtracją magnetyczną. Serce urządzenia stanowi silny magnes neodymowy umieszczony w tulei, który jak magnes przyciąga z przepływającej wody wszelkie cząstki ferromagnetyczne.

Dlaczego magnetyt jest tak groźny?

Problem leży w konstrukcji nowoczesnych podzespołów:
1. Pompy obiegowe klasy A: Zgodnie z dyrektywą ErP, współczesne pompy do c.o. to urządzenia elektroniczne (EC). Ich wirniki to w rzeczywistości silne magnesy trwałe. Jeśli w wodzie pływają opiłki metalu (magnetyt), zostają one natychmiast przyciągnięte do wirnika pompy. Gromadzący się osad działa jak papier ścierny – niszczy łożyska, blokuje wirnik i prowadzi do spalenia elektroniki sterującej.
2. Wymienniki płytowe i spalinowe: Kanały wodne w nowoczesnych wymiennikach mają średnicę zaledwie kilku milimetrów, aby zapewnić maksymalny odzysk ciepła. Szlam magnetyczny osadza się na ściankach, tworząc warstwę izolacyjną (kocioł zużywa więcej gazu) i prowadząc do lokalnego przegrzewania materiału (pękanie wymiennika).

Separator a gwarancja producenta

Warto wiedzieć, że większość czołowych producentów (m.in. Vaillant, Viessmann, Bosch, Saunier Duval) wpisuje montaż filtra magnetycznego jako bezwzględny warunek gwarancji dla urządzeń takich jak kotły gazowe kondensacyjne. Brak separatora w instalacji (szczególnie modernizowanej, gdzie łączymy nowe źródło ciepła ze starymi grzejnikami) jest najczęstszą przyczyną odrzucenia reklamacji w przypadku awarii pompy lub wymiennika.

Modernizacja starych instalacji

Filtry magnetyczne są absolutnie niezbędne, gdy wymieniamy źródło ciepła w starym domu, ale zostawiamy starą instalację (rury stalowe, grzejniki żeliwne). W takich układach ilość osadów korozyjnych jest ogromna. Nawet tradycyjne kotły na paliwa stałe (np. na pellet) zyskują na żywotności dzięki czystej wodzie, a ich pompy obiegowe pracują ciszej i wydajniej.

Budowa i parametry – na co zwrócić uwagę?

Wybierając filtr, nie kieruj się tylko ceną. Kluczowe są:
Moc magnesu (Gauss): Standard to 9 000 Gaussów. Modele premium oferują 11 000 - 13 000 Gaussów, co zapewnia wyłapywanie nawet najdrobniejszego pyłu metalicznego przy dużych przepływach.
Przepływ (Kv): Filtr nie może dławić instalacji. Do pomp ciepła, które wymagają dużych przepływów, należy dobierać separatory o dużym przekroju (np. 1 cal lub 5/4 cala), aby nie ograniczać wydajności urządzenia.
Montaż: Najwygodniejsze są modele z obrotowym przyłączem 360°, które można zamontować na rurze pionowej, poziomej, a nawet pod skosem.

Ochrona wymienników ciepła

W instalacjach z węzłem cieplnym lub układach oddzielonych hydraulicznie, kluczowym elementem są płytowe wymienniki ciepła. Są one wyjątkowo podatne na zapychanie. Montaż filtra magnetycznego przed wymiennikiem (po stronie instalacji) zapobiega jego zamuleniu i spadkowi sprawności przekazywania ciepła.

Czyszczenie i konserwacja

Obsługa filtra jest banalnie prosta i nie wymaga wzywania serwisu.
1. Wyłącz kocioł/pompę.
2. Zamknij zawory odcinające przy filtrze (zazwyczaj są w komplecie).
3. Wyciągnij magnes z tulei (na zewnątrz). W tym momencie opiłki odpadają od ścianek i opadają na dno osadnika.
4. Odkręć dolny zawór spustowy i wypuść brudną wodę z osadem do wiadra.
5. Włóż magnes, otwórz zawory i uzupełnij ciśnienie w instalacji.